حسن الأمين ( مترجم : مهدى زنديه )
56
الإسماعيليون والمغول ونصير الدين الطوسي ( اسماعيليون و مغول و خواجه نصير الدين طوسى ) ( فارسى )
10 - نامهاى به زبان فارسى به شمس الدين كيشى . « 1 » خواجه نصير الدين طوسى فقيه : چون خواجه به عراق آمد ، از شهر حله ديدار كرد و در محضر درس ابو القاسم نجم الدين جعفر بن سعيد حلّى ، معروف به محقق حلى حاضر شد . بحث فقهى استاد در آن زمان در مورد قبله بود و اينكه مستحب است اهالى شهرهاى شرقى عراق وقتى قبله را يافتند ، اندكى به سمت چپ قبله ، نماز گزارند . خواجه به اين نظر استاد اعتراض مىكند و مىگويد : انحراف از قبله به سمت چپ از دو حال خارج نيست : يا به سوى قبله است كه در اين صورت واجب مىباشد و يا به سوى قبله نيست كه در اين صورت حرام مىباشد . محقق حلّى در درس چنين پاسخ مىدهد كه : انحراف از قبله است به سمت قبله . اقدامات خواجه براى حفظ اسلام : خواجه نصير الدين طوسى يكى از قربانيان نخستين حملهء مغولها است كه طى آن سپاهيان چنگيز ( 1215 - 1227 . م ) سرزمينهاى اسلامى را مورد تعرض قرار دادند و به هر شهرى كه رسيدند ، آن را با خاك يكسان كردند . شهر نيشابور نيز يكى ديگر از اين قربانيان است كه در آن زمان آكنده از مدارس علميه و مملو از علما و دانشمندان بود . مغولها در اين حمله نه تنها نيشابور را ويران كردند ، بلكه با شمشير به جان مردم افتادند و هركس را كه يافتند كشتند . تنها عدهء معدودى توانستند از دست آنان جان سالم بدر برند . خواجه نصير الدين طوسى يكى از آنهاست كه
--> ( 1 ) - شيخ محمد حسن آل ياسين .